Miary „cun”

Miara cun: osobista linijka akupunkturzysty

W medycynie zachodniej wymiary ciała wyraża się w centymetrach i milimetrach — stałych jednostkach jednakowych dla wszystkich. W Tradycyjnej Medycynie Chińskiej podejście jest zasadniczo inne: cun jest miarą osobistą, dostosowaną do ciała konkretnego pacjenta. Dzięki temu cun jest jednym z najbardziej eleganckich i praktycznych wynalazków chińskiej tradycji medycznej.

Czym jest cun?

Cun (Pinyin: cùn, wymawiane "tsun") jest tradycyjną chińską jednostką długości używaną od ponad dwóch tysięcy lat do określania położenia punktów akupunkturowych. Szczególne jest to, że cun nie ma stałej długości — różni się w zależności od osoby. Jeden cun odpowiada szerokości końca kciuka pacjenta albo szerokości jednego paliczka. Dwa palce obok siebie to półtora cun; cztery palce obok siebie to trzy cun.

Właśnie ten względny system pomiarowy czyni go tak użytecznym. Wysoka osoba o wzroście 1,90 m ma dłuższe ręce i nogi niż osoba o wzroście 1,60 m — a zatem także większe wartości cun. Jednak proporcje wewnątrz ciała pozostają takie same: odległość między rzepką a kostką wynosi u obu osób 16 cun, a odległość między zgięciem łokciowym a zgięciem nadgarstka zawsze 12 cun. Cun dostosowuje się do ciała, a nie odwrotnie.

Stałe wartości cun na ciele

Chociaż bezwzględna długość cun jest zmienna, proporcje wewnątrz ciała są ustalone. Niektóre często używane odległości referencyjne: od rzepki do kostki 16 cun; od zgięcia łokciowego do zgięcia nadgarstka 12 cun; od pępka do kości łonowej 5 cun; szyja 9 cun; obszar między kątami czoła 9 cun. Dzięki tym stałym proporcjom akupunkturzysta może dokładnie zlokalizować każdy punkt na każdym ciele.

Jak mierzyć w cun?

W praktyce akupunkturzysta używa palców jako narzędzia pomiarowego — ale dostosowanych do wymiarów pacjenta, a nie do własnych dłoni. W większości zastosowań klinicznych stosuje się trzy metody: szerokość kciuka jako jeden cun, łączną szerokość palca wskazującego i środkowego jako półtora cun oraz szerokość czterech palców ułożonych obok siebie jako trzy cun. Akupunkturzysta powinien mieć proporcje cun leczonego ciała dosłownie i w przenośni „w palcach”.

Znaczenie praktyczne

Dla studenta akupunktury opanowanie miar cun jest podstawową umiejętnością, którą należy ćwiczyć od początku nauki. Każdy punkt akupunkturowy opisuje się przez jego odległość w cun od anatomicznych punktów orientacyjnych, takich jak kości, stawy i fałdy. Kto opanuje miary cun, może wiarygodnie lokalizować każdy punkt na każdym ciele — niezależnie od wzrostu czy budowy pacjenta.